Nhập một hóa chất "lạ" - chưa từng lưu hành tại Việt Nam, không tìm thấy trong Danh mục hóa chất quốc gia - có thể khiến lô hàng của bạn không thông quan được. Lý do: theo Luật Hóa chất 2025, hóa chất mới phải được đăng ký và đánh giá trước khi sản xuất, nhập khẩu.
Đây là thủ tục ít gặp nhưng dễ khiến doanh nghiệp bị động vì thời gian thẩm định kéo dài. Bài này hướng dẫn quy trình, hồ sơ và mốc thời gian, cập nhật đến tháng 7/2026.
Bài viết thuộc cụm nội dung về SDS - Phiếu an toàn hóa chất của Avenir Logistics.
1. Thế nào là "hóa chất mới"?
Hóa chất mới là hóa chất chưa có trong Danh mục hóa chất quốc gia (chưa từng được đăng ký, sử dụng tại Việt Nam). Với các chất này, doanh nghiệp phải hoàn tất đăng ký trước khi đưa vào sản xuất hoặc nhập khẩu.
Một điểm thuận lợi: danh mục hóa chất của các tổ chức quốc tế như ECHA (Liên minh châu Âu), EPA (Hoa Kỳ) và METI (Nhật Bản) được thừa nhận làm căn cứ tham chiếu trong quản lý. Nếu hóa chất của bạn đã nằm trong các danh mục này, đây là cơ sở quan trọng khi xử lý hồ sơ - hãy kiểm tra trước để biết chất có thực sự là "mới" theo cách hiểu quản lý hay không.
2. Vì sao phải đăng ký trước?
Luật Hóa chất 2025 và Nghị định 26/2026/NĐ-CP quy định trình tự đăng ký và thẩm định hóa chất mới trước khi sản xuất, nhập khẩu, thông qua một Hội đồng đánh giá hóa chất mới. Mục tiêu là đánh giá đặc tính nguy hiểm của chất trước khi nó được phép lưu hành, nhằm kiểm soát rủi ro cho sức khỏe và môi trường.
Do đó, nếu chất chưa được đăng ký/xác nhận, lô hàng nhập khẩu chưa đủ căn cứ để thông quan như một hóa chất thông thường.
3. Quy trình, hồ sơ và thời hạn
Hội đồng đánh giá: Bộ Công Thương thành lập Hội đồng đánh giá hóa chất mới gồm 07-09 thành viên.
Hồ sơ: phải kèm kết quả đánh giá đặc tính nguy hiểm của hóa chất từ tổ chức được chỉ định. Các biểu mẫu (Phụ lục XII Thông tư 01/2026/TT-BCT):
Mẫu 12a - Văn bản đăng ký hóa chất mới;
Mẫu 12b - Báo cáo tóm tắt đánh giá hóa chất mới;
Mẫu 12c - Xác nhận đăng ký hóa chất mới.
Thời hạn thẩm định và xác nhận: 90 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Vì mất tới 90 ngày, doanh nghiệp cần khởi động đăng ký sớm, trước khi lên kế hoạch nhập lô hàng, để tránh hàng về mà chưa có xác nhận.
(Chèn ảnh: sơ đồ quy trình đăng ký hóa chất mới - nộp hồ sơ → Hội đồng đánh giá → xác nhận trong 90 ngày.)
4. Sau khi được xác nhận
Sau khi có xác nhận đăng ký, tổ chức, cá nhân phải cập nhật thông tin vào Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất trước ngày 15/02 hằng năm. Khi chất đã được đưa vào quản lý, bạn tiếp tục xác định nó thuộc nhóm nào (cấm, kiểm soát đặc biệt, hay có điều kiện) để biết nghĩa vụ giấy phép - xem phân loại hóa chất và giấy phép - và có phải khai báo hóa chất khi nhập khẩu hay không.
Lưu ý pháp lý 2026: Trình tự đăng ký, thẩm định hóa chất mới và việc thừa nhận danh mục hóa chất nước ngoài được quy định tại Nghị định 26/2026/NĐ-CP; biểu mẫu tại Phụ lục XII Thông tư 01/2026/TT-BCT (hiệu lực 17/01/2026). Hãy đối chiếu hướng dẫn mới nhất của Cục Hóa chất (cuchoachat.gov.vn) và danh mục quốc gia trước khi thực hiện.
5. Gợi ý chuẩn bị
Kiểm tra danh mục: đối chiếu chất (theo mã CAS) với Danh mục hóa chất quốc gia và các danh mục ECHA/EPA/METI để xác định có phải "mới" không.
Chuẩn bị đánh giá đặc tính nguy hiểm từ tổ chức được chỉ định.
Nộp hồ sơ (mẫu 12a + 12b) và theo dõi quá trình thẩm định (90 ngày) trước khi nhập hàng.
Sau xác nhận: cập nhật Cơ sở dữ liệu trước 15/02 hằng năm; xác định nhóm và nghĩa vụ khai báo.
BẮT ĐẦU TỪ VIỆC ĐỌC ĐÚNG SDS
Để biết chất của bạn là gì, thành phần và mã CAS ra sao (căn cứ đối chiếu danh mục), hãy dùng Công cụ AI Đọc SDS của Avenir - bóc tách thành phần, mã CAS và phân loại GHS chỉ trong vài giây.
👉 Dùng Công cụ AI Đọc SDS miễn phí
Hoặc liên hệ Avenir Logistics để được tư vấn pháp lý và khai báo hải quan cho các lô hàng hóa chất đặc thù.
Câu hỏi thường gặp
Hóa chất mới là gì? Là hóa chất chưa có trong Danh mục hóa chất quốc gia (chưa từng đăng ký, sử dụng tại Việt Nam), phải đăng ký trước khi sản xuất hoặc nhập khẩu.
Đăng ký hóa chất mới mất bao lâu? Thời hạn thẩm định và xác nhận là 90 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, thông qua Hội đồng đánh giá hóa chất mới (07-09 thành viên) do Bộ Công Thương thành lập.
Hồ sơ đăng ký gồm những gì? Văn bản đăng ký (mẫu 12a), báo cáo tóm tắt đánh giá (mẫu 12b), kèm kết quả đánh giá đặc tính nguy hiểm từ tổ chức được chỉ định; kết quả là xác nhận đăng ký (mẫu 12c).
Chất đã có trong danh mục ECHA/EPA/METI có phải đăng ký lại không? Các danh mục ECHA, EPA, METI được thừa nhận làm căn cứ tham chiếu; hãy đối chiếu để xác định chất có được coi là "mới" hay không trước khi làm thủ tục.
Sau khi đăng ký cần làm gì? Cập nhật thông tin vào Cơ sở dữ liệu chuyên ngành hóa chất trước ngày 15/02 hằng năm, và xác định nhóm quản lý cùng nghĩa vụ khai báo khi nhập khẩu.
Bài viết mang tính tổng hợp nghiệp vụ, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng vụ việc cụ thể. Căn cứ Luật Hóa chất 69/2025, Nghị định 26/2026/NĐ-CP và Thông tư 01/2026/TT-BCT (cập nhật đến 7/2026) - vui lòng đối chiếu văn bản hiện hành và hướng dẫn của Cục Hóa chất trước khi thực hiện. Xem thêm: SDS - Phiếu an toàn hóa chất là gì, Phân loại hóa chất và giấy phép và Quy trình khai báo hóa chất qua Cổng một cửa.
Related posts
Having trouble with customs procedures?
Don't let HS code errors delay your shipment. Our Avenir team is ready to help today.
